Opstartchecklist: gratis template voor elke dienst en machine
Gratis opstartchecklist voor machines en productielijnen: veiligheid, conditie, nutsvoorzieningen, materiaal en overdracht vóór elke dienst. Met voorbeeld.
Kort antwoord
Een opstartchecklist is een korte controle die de operator uitvoert voordat hij aan het begin van de dienst een machine of lijn start. Hij bevestigt dat afschermingen en noodstoppen werken, de machine in goede staat is, nutsvoorzieningen en materiaal klaarstaan en problemen van de vorige ploeg bekend zijn. Actarion maakt er een begeleide digitale check van.

Waarom duiken problemen pas een uur na de start op?
- Een defecte afscherming of noodstop merk je pas als iemand hem nodig heeft.
- Te weinig olie of luchtdruk geeft een stop die een snelle check had voorkomen.
- Het probleem van de vorige ploeg is niet overgedragen.
- Het papieren formulier wordt in één keer afgevinkt zonder te kijken.
Wat is een opstartchecklist en wanneer gebruik je hem?
Een opstartchecklist is een dagelijkse controle door de operator van veiligheid, conditie en gereedheid vóór de productie start. Hij is een kernonderdeel van autonoom onderhoud binnen TPM (Total Productive Maintenance). Het Arbobesluit (hoofdstuk 7) verplicht je arbeidsmiddelen veilig te gebruiken en gebreken tijdig te signaleren; een opstartcheck is de praktische manier om dat dagelijks te doen.
De opstartchecklist
Kop: Machine / lijn ______ · Dienst ______ · Operator ______ · Datum / tijd ______
1. Overdracht
- Ploegoverdracht gelezen; openstaande punten van vorige ploeg bekend
- Machine vergrendeld of in onderhoud? Zo ja: niet starten
2. Veiligheid
| # | Controle | Norm | OK | NOK |
|---|---|---|---|---|
| 1 | Noodstoppen | Getest, machine stopt | [ ] | [ ] |
| 2 | Afschermingen en vergrendelingen | Aanwezig, deur open = stop | [ ] | [ ] |
| 3 | Lichtschermen / scanners | Schoon, werkend | [ ] | [ ] |
| 4 | Waarschuwingsborden en vloermarkering | Zichtbaar, onbeschadigd | [ ] | [ ] |
| 5 | Verplichte PBM | Aanwezig en gedragen | [ ] | [ ] |
3. Conditie machine
| # | Controle | Norm | OK | NOK |
|---|---|---|---|---|
| 6 | Lekkage (olie, lucht, water, product) | Geen | [ ] | [ ] |
| 7 | Olie- / smeermiddelniveaus | Tussen min en max | [ ] | [ ] |
| 8 | Luchtdruk | ___ bar ± ___ | [ ] | [ ] |
| 9 | Afwijkend geluid, trilling, geur bij opstarten | Geen | [ ] | [ ] |
| 10 | Riemen, kettingen, gereedschap | Geen zichtbare schade | [ ] | [ ] |
| 11 | Sensoren en camera's | Schoon | [ ] | [ ] |
4. Gereedheid
| # | Controle | Norm | OK | NOK |
|---|---|---|---|---|
| 12 | Werkorder en specificatie | Juist en actueel | [ ] | [ ] |
| 13 | Materiaal en verpakking | Aanwezig, juiste batch | [ ] | [ ] |
| 14 | Instellingen / recept | Komt overeen met order | [ ] | [ ] |
| 15 | Werkplek | Schoon, 5S-standaard OK | [ ] | [ ] |
Actie bij NOK: omschrijving ______ · Gemeld aan ______ · Machine gestart? [ ] Ja [ ] Nee
Aftekening: Operator ______ · Teamleider (bij NOK) ______
Hoe vul je de checklist in?
- 1Machinespecifiek. pas punten 6–11 aan je machine aan. Zet de werkelijke waarden (druk, niveaus) in de normkolom.
- 2Volgorde telt. eerst overdracht en veiligheid. Start nooit een machine met een NOK op veiligheid.
- 3Fysiek controleren. druk de noodstop in, open de afscherming. Een vinkje zonder test is geen controle.
- 4NOK escaleren. bepaal welke NOK's de start blokkeren (alle veiligheidspunten) en welke je meldt aan de technische dienst.
- 5Kort houden. 10 tot 20 punten, vijf tot tien minuten. Lange lijsten worden overgeslagen.
Voorbeeld (vulmachine, vroege dienst)
| Controle | Resultaat |
|---|---|
| Test noodstop | OK |
| Luchtdruk 6 bar ± 0,5 | 5,2 bar → NOK, gemeld aan TD, gestart na herstel om 06:25 |
| Instellingen kloppen met order | OK |
Van papier naar digitaal met Actarion
- Begeleide check: elk punt verschijnt op tablet of AR-bril op de juiste plek aan de machine.
- Vaste volgorde: de opstartstap opent pas als alle veiligheidspunten zijn bevestigd.
- Direct escaleren: een NOK gaat meteen naar de technische dienst of teamleider.
- Audit trail: elke check krijgt een tijdstempel per operator en machine, zonder achteraf ingevulde formulieren.
Lees meer over digitale checklists.
Veelgestelde vragen
Overdracht, veiligheidsvoorzieningen, conditie van de machine, nutsvoorzieningen en gereedheid van order, materiaal en instellingen.
Vijf tot tien minuten voor de meeste machines. Duurt het langer, splits dan dagelijkse en wekelijkse punten.
De operator die de machine gaat bedienen, aan het begin van elke dienst of vóór het eerste gebruik.
Een NOK op veiligheid blokkeert de start tot het is opgelost. Andere NOK's meld je; de teamleider of technische dienst beoordeelt ze.


