Line clearance checklist: gratis GMP-template voor batchwissels
Gratis line clearance checklist voor farma en food: materiaal, etiketten, documenten, reiniging en QA-verificatie bij batchwissel. Met invulinstructie.
Kort antwoord
Een line clearance checklist bevestigt dat een productie- of verpakkingslijn vrij is van materiaal, etiketten, product en documenten van de vorige batch voordat de volgende start. Line clearance voorkomt verwisselingen, een van de belangrijkste oorzaken van terugroepacties in farma en food. Deze gratis checklist dekt verwijderen, reinigen, lijnspecifieke controles en onafhankelijke QA-verificatie.

Waarom gaan er toch dingen mis bij een batchwissel?
- Eén achtergebleven bijsluiter of etiketrol belandt in de volgende batch.
- Verborgen plekken (afkeurbak, onder geleiders, in de toevoer) worden niet gecontroleerd.
- De checklist wordt aan het eind van de dienst getekend, niet aan de lijn.
- De tweede controle is een handtekening, geen echte inspectie.
Wat is line clearance en wanneer is het verplicht?
Line clearance is de gedocumenteerde controle dat een lijn vrij is van alles van de vorige bewerking. De EU-GMP-richtlijn (deel I, hoofdstuk 5) eist dat werkruimtes en apparatuur vóór de start vrij zijn van materiaal, producten en documenten die niet nodig zijn voor de huidige bewerking. In de VS eist 21 CFR 211.130 inspectie van verpakkings- en etiketteerruimtes direct vóór gebruik. Voer line clearance uit bij elke batch- of productwissel en na onderhoud.
De line clearance checklist
Kop
| Veld | Invullen |
|---|---|
| Lijn / ruimte | |
| Vorig product / batchnr. | |
| Volgend product / batchnr. | |
| Datum / starttijd | |
| Uitgevoerd door (operator) | |
| Geverifieerd door (QA / tweede persoon) |
1. Verwijderen vorige batch
- Al het eindproduct verwijderd en afgestemd
- Alle resterende componenten (bulk, blisters, flessen, doppen) verwijderd
- Al het drukwerk (etiketten, bijsluiters, doosjes) verwijderd en afgestemd
- Afkeurbakken en monstercontainers geleegd
- Alle batchdocumenten van de vorige batch verwijderd
2. Lijnspecifieke controles
| # | Plek | Controle | OK | NOK | Opmerking |
|---|---|---|---|---|---|
| 1 | Toevoer / trechter | Leeg, geen product | [ ] | [ ] | |
| 2 | Transportbanden en geleiders | Geen product of componenten, ook eronder | [ ] | [ ] | |
| 3 | Etiketteerder / printer | Geen oude etiketten; print ingesteld op nieuwe batch | [ ] | [ ] | |
| 4 | Bijsluiter- / doosjestoevoer | Leeg | [ ] | [ ] | |
| 5 | Vision- / controlesystemen | Ingesteld op nieuw product, getest | [ ] | [ ] | |
| 6 | Afkeurstation | Leeg | [ ] | [ ] | |
| 7 | Vloer, werkbanken, afvalbakken | Vrij van product en drukwerk | [ ] | [ ] |
3. Reiniging en status
- Lijn gereinigd volgens reinigings-SOP; reinigingslogboek getekend
- Statuslabel gewijzigd naar "gereinigd / vrijgegeven"
- Formaatdelen voor nieuw product geplaatst en gecontroleerd
4. Vrijgave
- Materiaal voor volgende batch geleverd en gecontroleerd tegen batchrecord
- Aftekening operator ______ Tijd ______
- Onafhankelijke verificatie (QA) ______ Tijd ______
- Lijn vrijgegeven voor batch ______
Hoe vul je de checklist in?
- 1Maak hem lijnspecifiek. Vervang deel 2 door elke plek op jouw lijn waar product of drukwerk kan achterblijven. Voeg foto's van die plekken toe.
- 2Stem drukwerk af. Tel uitgegeven, gebruikte, vernietigde en geretourneerde etiketten. Verschillen onderzoek je vóór vrijgave.
- 3Eerst controleren, dan tekenen. Vul in aan de lijn, stap voor stap, met tijd. Achteraf tekenen ondermijnt data-integriteit (ALCOA+).
- 4Onafhankelijke tweede controle. QA of een getrainde tweede persoon inspecteert fysiek en tekent niet alleen mee.
- 5NOK = stop. Elke NOK blokkeert de vrijgave tot hij is opgelost en vastgelegd.
Voorbeeld (blisterlijn, uittreksel)
| Plek | Bevinding | Status |
|---|---|---|
| Blistertoevoer | 2 tabletten in toevoerkanaal | NOK → verwijderd, opnieuw gereinigd, OK 10:42 |
| Doosjestoevoer | Leeg | OK |
| Etiketteerder | Oude rol verwijderd, nieuwe batchcode gecontroleerd | OK |
Van papier naar digitaal met Actarion
- AR op verborgen plekken: de operator wordt naar elke plek op de lijn geleid, ook die vaak vergeten wordt.
- Fotobewijs: een foto per kritieke plek, met tijdstempel.
- Realtime vastgelegd: geen handtekeningen achteraf; elke stap wordt vastgelegd op het moment zelf, in lijn met ALCOA+.
- QA-verificatie op afstand: QA beoordeelt foto's en bevestigt op afstand waar je procedures dat toestaan.
Bekijk de toepassing kwaliteitsinspecties.
Veelgestelde vragen
Line clearance is de gedocumenteerde controle dat een lijn vrij is van alle materialen, producten en documenten van de vorige batch voordat een nieuwe batch start.
De operator voert hem uit; QA of een getrainde tweede persoon verifieert onafhankelijk vóór vrijgave.
Bij elke batch- of productwissel, na onderhoud aan de lijn en na reiniging.
Ja. In voedingsmiddelen voorkomt het verwisseling van allergenen en etiketten.


