Preventief onderhoud: een plan dat ook echt wordt uitgevoerd
Inhoud
Kort antwoord
Preventief onderhoud is onderhoud volgens een vast schema of gebruiksinterval, voordat een installatie uitvalt. Het vermindert ongeplande stilstand en verlengt de levensduur. Het plan werkt alleen als elke taak op dezelfde manier wordt uitgevoerd en vastgelegd. Actarion begeleidt monteurs bij elke onderhoudstaak op tablet of AR-bril en legt elke controle automatisch vast.

Waarom schiet preventief onderhoud erbij in?
- Bij drukte in productie schuift onderhoud op, en dan komt de storing toch.
- Op de checklist staat "band controleren" en elke monteur controleert iets anders.
- Ervaren monteurs gaan met pensioen en hun routines gaan mee.
- Er liggen afgetekende lijsten, maar je ziet niet wat er echt gemeten is.
Wat is preventief onderhoud?
Preventief onderhoud is gepland werk dat installaties in goede staat houdt voordat ze stukgaan. Het zit tussen correctief onderhoud (repareren als het kapot is) en predictief onderhoud (ingrijpen op basis van meetdata zoals trillingen of temperatuur).
| Strategie | Aanleiding | Voordeel | Nadeel |
|---|---|---|---|
| Correctief | Storing | Geen planning nodig | Ongeplande stilstand, veiligheidsrisico |
| Preventief, tijdgebonden | Kalender | Eenvoudig te plannen | Soms te vroeg vervangen |
| Preventief, gebruiksgebonden | Draaiuren of cycli | Beter afgestemd op slijtage | Tellers nodig |
| Predictief / toestandsafhankelijk | Sensordata | Alleen ingrijpen als nodig | Sensoren en analyse nodig |
De meeste bedrijven combineren ze. Preventief onderhoud blijft voor de meeste installaties de basis.
Hoe zet je een preventief onderhoudsplan op in 6 stappen?
- 1Maak een lijst van installaties en bepaal de kritikaliteit. Wat gebeurt er met veiligheid, kwaliteit en output als deze uitvalt?
- 2Verzamel de eisen. Handleidingen van de fabrikant, wettelijke keuringen en je eigen storingshistorie.
- 3Bepaal taken en intervallen. Per installatie: wat, hoe vaak, door wie en hoe lang.
- 4Schrijf elke taak als stap-voor-stap checklist. Met waarden, toleranties en foto's. Begin met de preventief onderhoud checklist.
- 5Plan het in. In je onderhoudssysteem, afgestemd op productievensters.
- 6Registreer, evalueer, stel bij. Volg uitvoering en bevindingen. Pas intervallen aan op wat je vindt.
Voorbeeld
Kwartaalonderhoud van een compressor in een metaalbedrijf:
- 1Zet de compressor drukloos en vergrendel (LOTO).
- 2Controleer het oliepeil in het kijkglas. Controleer het oliepeil in het kijkglas. Bijvullen als het onder de streep staat.
- 3Vervang het aanzuigfilter.
- 4Controleer de condensaataftap op werking.
- 5Controleer de V-snaarspanning.
- 6Start, controleer op lekkage en noteer bevindingen. Start, controleer op lekkage en noteer bevindingen. Afwijking? Maak een werkorder.
Veelgemaakte fouten
- Vage taken. "Compressor controleren" is geen taak. Noem de meting en de grens.
- Intervallen uit de handleiding die nooit worden herzien.
- Geen terugkoppeling van bevindingen. Vind je nooit iets, dan is het interval misschien te kort.
- Papieren lijsten die op vrijdag in één keer worden afgetekend.
Hoe meet je het resultaat?
Meet voordat je iets verandert. Leg twee tot vier weken een nulmeting vast en vergelijk na de invoering met dezelfde definities. Deze KPI's zijn het nuttigst:
| KPI | Wat het je vertelt | Hoe je het meet |
|---|---|---|
| PM-naleving | Of geplande taken op tijd gebeuren | Aandeel onderhoudstaken binnen hun termijn uitgevoerd |
| Ongeplande stilstand | Of preventief onderhoud storingen voorkomt | Uren ongeplande stilstand per maand |
| Volledigheid | Of elke stap is gedaan | Aandeel registraties met alle checks en meetwaarden |
| Herhaalstoringen | Of oorzaken echt zijn opgelost | Storingen aan dezelfde installatie binnen 30 dagen |
Houd de lijst kort: drie KPI's die de teamleider elke week bekijkt, werken beter dan tien waar niemand naar kijkt. Spreek de definities vooraf af met kwaliteit en financiën, zodat de resultaten standhouden in een business case.
Zo helpt Actarion
- Begeleide onderhoudstaken: elke stap op tablet of AR-bril, met de overlay op het juiste onderdeel.
- Waarden en foto's per stap: bewijs van wat er gemeten is, niet alleen een paraaf.
- Afwijkingen direct gemeld, zodat er een werkorder kan volgen.
- Remote assistance: een specialist kijkt live mee als de monteur iets vreemds vindt.
- Eerst een pilot op kritieke installaties, met technologiepartner DeepSight.
Bekijk de toepassing preventief onderhoud.
Aan de slag
Download de gratis preventief onderhoud checklist en standaardiseer je volgende ronde.
Veelgestelde vragen
Preventief onderhoud volgt een vast tijd- of gebruiksinterval. Predictief onderhoud grijpt in op gemeten toestand, zoals trillings- of temperatuurtrends.
Dat hangt af van de installatie, het advies van de fabrikant, wettelijke eisen en je storingshistorie. Herzie intervallen regelmatig.
Niet om te beginnen, maar het helpt bij plannen en historie. Digitale checklists kun je eraan koppelen.
Monteurs voor complexe taken. Operators kunnen eenvoudige controles en reiniging doen, vaak als autonoom onderhoud binnen TPM.


